Panele 2026

Oficjalną inaugurację II Forum Spójności i Rozwoju Granicznego UE uświetni wyjątkowy występ artystyczny duetu Sw@da x Niczos.

Połączenie podlaskiego folkloru, tradycyjnego białoruskiego śpiewu oraz nowatorskiej muzyki elektronicznej i basowej stanowi artystyczną metaforę idei przewodniej tegorocznego Forum: „Silne Regiony. Bezpieczna Europa”. Pokazuje, że kulturowa tożsamość pogranicza oraz jego unikalny kod kulturowy nie są reliktem przeszłości, lecz żywą tarczą, budującą autentyczną więź, dumę i społeczną odporność wschodniej flanki Unii Europejskiej.

Oficjalne otwarcie II Forum Spójności i Rozwoju Granicznego UE gromadzi liderów regionalnych wraz z wysokiej rangi przedstawicielami Komisji Europejskiej, polskiego rządu oraz Parlamentu Europejskiego. W momencie gdy debata nad Wieloletnimi Ramami Finansowymi na lata 2028–2034 staje się kluczowym punktem agendy, ta sesja inauguracyjna wyznacza ramy strategiczne dla redefinicji roli wschodniej flanki Unii Europejskiej, przesuwając akcenty narracyjne ze słabości obszarów peryferyjnych na rzecz postrzegania ich jako poligonu dla innowacyjnej odporności całej Wspólnoty.

Podczas sesji nastąpi również oficjalna prezentacja Deklaracji Regionów Trudnosąsiedzkich, torująca drogę do przedłożenia Komisji Europejskiej konkretnych, wdrożeniowych rekomendacji politycznych.

Podstawowe zagadnienia:

Wschodnia granica Unii Europejskiej i NATO ma dziś znaczenie dla bezpieczeństwa całego kontynentu. To właśnie tutaj szczególnie mocno odczuwalne są skutki zmian geopolitycznych. Panel otworzy debatę o tym, jaką rolę powinny odgrywać regiony graniczne w nowej europejskiej architekturze bezpieczeństwa.

O czym porozmawiamy?

• Jak państwa położone przy wschodniej granicy UE mogą lepiej koordynować działania wobec presji geopolitycznej i nowych zagrożeń?
• Jak zmienić sposób myślenia o wschodniej granicy UE – z obszaru ryzyka i peryferii w strategiczny atut Europy?
• Jak rozwijać współpracę międzynarodową angażującą regiony trudnosąsiedzkie ze wschodniej granicy UE?
• Jaką rolę może odegrać Deklaracja Regionów Trudnosąsiedzkich w kształtowaniu polityk UE po 2027 roku?

Dlaczego warto uczestniczyć?

To najważniejsza sesja dla osób zainteresowanych geopolityką, bezpieczeństwem i przyszłą rolą regionów granicznych w Unii Europejskiej.

Podstawowe zagadnienia:

Co się stanie, gdy zabraknie prądu, łączności albo dostęp do kluczowych systemów zostanie zablokowany przez cyberatak? Odporność cyfrowa i energetyczna staje się jednym z podstawowych warunków bezpieczeństwa państwa, regionu, firmy i mieszkańców.

O czym porozmawiamy?

• Jak zabezpieczyć sieci energetyczne, systemy publiczne i infrastrukturę krytyczną?
• Jak przygotować administrację i przedsiębiorstwa do nowych standardów cyberbezpieczeństwa, w tym NIS2?
• Jaką rolę mogą odgrywać lokalne źródła energii, magazyny energii i mikrosieci?
• Jak zapewnić niezawodną łączność w regionach granicznych także w sytuacji kryzysowej?

Dlaczego warto uczestniczyć?

Panel dla osób odpowiedzialnych za IT, energetykę, telekomunikację, bezpieczeństwo i ciągłość działania – zarówno w administracji, jak i w biznesie.

Podstawowe zagadnienia:

11:15–11:35 Wystąpienie otwierające

• Adam LESZKIEWICZ – Prezes Zarządu Polska Grupa Zbrojeniowa S.A.

11:35–12:20 Prezentacje spółek Grupy Kapitałowej PGZ

• PIT-RADWAR S.A. (ZURAD)
• Wojskowe Zakłady Łączności Nr 1 S.A.
• Wojskowe Zakłady Elektroniczne S.A.

12:20–13:05 Prezentacje eksperckie PGZ S.A.

• Local content – rozwój krajowego potencjału technologicznego
• Jak rozpocząć współpracę zakupową z Grupą PGZ
• Możliwości wsparcia projektów ze środków europejskich

13:05–14:00 Sesja networkingowa B2B

• Stoliki tematyczne spółek Grupy PGZ oraz krótkie spotkania z przedsiębiorcami

Podstawowe zagadnienia:

W warunkach permanentnej presji geopolitycznej samorządy wschodniej flanki UE przestają być wyłącznie jednostkami administracyjnymi – stają się kluczowymi operatorami odporności terytorialnej i cywilnej państwa. Panel poświęcony jest redefinicji roli miast, gmin i regionów granicznych oraz ich bezpośredniej współpracy z instytucjami unijnymi. Czy Bruksela powinna traktować samorządy jako stałych partnerów w projektowaniu bezpieczeństwa Europy, a nie jedynie odbiorców odgórnych decyzji?

O czym porozmawiamy?

• Nowa doktryna odporności regionalnej: jakie nowe kompetencje, zadania i narzędzia prawne powinny otrzymać samorządy na zewnętrznej granicy UE?
• Koszty położenia granicznego: jak finansować podwyższoną gotowość cywilną, ochronę ludności oraz dodatkowe obciążenia infrastruktury komunalnej bez uszczerbku dla lokalnego rozwoju?
• Bezpieczeństwo jako nowy wymiar polityki spójności: dlaczego odporność terytorialna musi stać się horyzontalnym celem funduszy UE po 2027 roku?
• Partnerstwo z DG DEFIS i instytucjami UE: jak skutecznie włączyć doświadczenie operacyjne regionów granicznych w unijne programy obronności, innowacji i mobilności?

Dlaczego warto uczestniczyć?

• Strategiczna debata dla prezydentów miast, marszałków, wójtów, przedstawicieli administracji rządowej oraz instytucji europejskich decydujących o architekturze bezpieczeństwa i przyszłości polityki spójności UE.

Podstawowe zagadnienia:

Dłuższe życie społeczeństwa to nie tylko wyzwanie dla systemu opieki. Może być również szansą na rozwój nowych usług, technologii, miejsc pracy i specjalizacji gospodarczych. Panel spojrzy na zdrową długowieczność jako na kapitał regionu i ważny element jego odporności.

O czym porozmawiamy?

• Jak inwestować w zdrowie i samodzielność mieszkańców, aby dłuższe życie oznaczało również lepszą jakość życia?
• Jak rozwijać nowoczesne modele opieki senioralnej i usługi świadczone jak najbliżej miejsca zamieszkania?
• Jak sztuczna inteligencja i technologie medyczne mogą wspierać osoby starsze oraz system ochrony zdrowia?
• Czy silver economy może stać się nową specjalizacją gospodarczą regionów zmagających się ze starzeniem i depopulacją?

Dlaczego warto uczestniczyć?

Panel dla sektora zdrowia i opieki, firm MedTech i AI, samorządów, organizacji senioralnych i przedsiębiorców zainteresowanych gospodarką długowieczności.

Podstawowe zagadnienia:

Odporność regionów granicznych nie powstaje w momencie kryzysu, lecz znacznie wcześniej – na etapie normy technicznej, projektowania i tworzenia specyfikacji przetargowych. Panel przenosi debatę o bezpieczeństwie wschodniego pogranicza z poziomu deklaracji politycznych na poziom realnych zdolności wykonawczych. U podstaw dyskusji leży kluczowe założenie: nie istnieje osobna „infrastruktura kryzysowa”. Ta sama infrastruktura, która na co dzień służy gospodarce i mieszkańcom, w sytuacji zagrożenia musi udźwignąć ciężar ochrony ludności. Ochrona ta zaczyna się od decyzji podejmowanych lata wcześniej – od tego, czy w projekcie obiektu publicznego dopuszczono funkcję rezerwową oraz czy region dysponuje potencjałem, by inwestycję zrealizować szybko i sprawnie.

O czym porozmawiamy?:

• Zdolności wykonawcze sektora: Czy polska branża budowlana i projektowa jest w stanie dostarczyć wzmocnioną infrastrukturę w skali, tempie i standardzie, jakich wymaga obecna presja na wschodniej flance?
• Local content jako element systemu bezpieczeństwa: W jaki sposób odpowiednie konstruowanie zamówień publicznych i angażowanie lokalnego potencjału wykonawczego buduje odporne łańcuchy dostaw i gwarantuje stabilność państwa?
• Stabilność gospodarcza pogranicza: Dlaczego utrzymanie normalnego funkcjonowania bazy gospodarczej jest równie ważne jak przygotowanie na sytuacje nadzwyczajne?
• Inwestycje jako stabilizator demograficzny: Przewidywalny portfel zleceń infrastrukturalnych jako narzędzie stymulujące rozwój lokalnych przedsiębiorstw, współpracę z uczelniami, tworzenie miejsc pracy i zatrzymywanie kapitału ludzkiego w regionie.
• Perspektywy kluczowych interesariuszy: Zderzenie punktów widzenia administracji rządowej odpowiedzialnej za sieć transportową, generalnych wykonawców cywilnych i obronnych, biur projektowych oraz grup budowlanych dysponujących własnym zapleczem produkcyjnym.

Kto powinien uczestniczyć?

Sesja strategiczna dedykowana przedstawicielom administracji rządowej i samorządowej, inwestorom publicznym, generalnym wykonawcom, firmom z sektora budowlanego i inżynieryjnego, biurom projektowym, a także osobom odpowiedzialnym za politykę zamówień publicznych, rozwój infrastruktury logistycznej oraz planowanie przestrzenne na obszarach przygranicznych.

Przestrzeń na nieformalne rozmowy biznesowe i kuluarowy dialog z udziałem muzycznym duetu Sw@da x Niczos, łączącego tradycję podlaskiego pogranicza z nowoczesną elektroniką.

Lokalizacja: Sala kameralna (Opera i Filharmonia Podlaska)

Godzina: 14:00

Zapraszamy akredytowanych dziennikarzy oraz przedstawicieli mediów na oficjalny briefing prasowy z udziałem gospodarzy wydarzenia – Marszałka Województwa Podlaskiego i Prezydenta Miasta Białegostoku – a także partnerów Forum i  zaproszonych ministrów oraz gości specjalnych.

Podstawowe zagadnienia:

Bezpieczeństwo kosztuje – ale brak odporności może kosztować znacznie więcej. Regiony graniczne potrzebują dużych inwestycji w infrastrukturę, energetykę, transport, technologie i projekty dual-use. Skąd wziąć na nie pieniądze i jak przygotować projekty, które będą mogły otrzymać finansowanie?

O czym porozmawiamy?

• Jak połączyć fundusze UE z finansowaniem oferowanym przez krajowe i międzynarodowe instytucje finansowe?
• Jakie preferencyjne instrumenty, gwarancje i dotacje powinny być dostępne dla samorządów i przedsiębiorstw z regionów granicznych?
• Jaką rolę mogłaby odegrać platforma EastInvest?
• Jak przygotowywać projekty na tyle dobrze, aby były gotowe do finansowania i realizacji?

Dlaczego warto uczestniczyć?

Panel dla samorządów, przedsiębiorców, inwestorów i instytucji przygotowujących duże projekty. Praktyczna rozmowa o tym, jak przełożyć potrzebę odporności na konkretne inwestycje.

Podstawowe zagadnienia:

Region jest naprawdę odporny wtedy, gdy ludzie chcą w nim żyć, pracować, zakładać rodziny i rozwijać swoje pomysły. Dlatego „Right to Stay” – prawo do pozostania i rozwoju w swoim regionie – dotyczy nie tylko demografii. To także kwestia gospodarki, usług publicznych, jakości życia i bezpieczeństwa.

O czym porozmawiamy?

• Co sprawia, że mieszkańcy chcą zostać w regionie, a ci, którzy wyjechali, rozważają powrót?
• Jak tworzyć dobre miejsca pracy, dostępne mieszkania i atrakcyjne warunki rozwoju zawodowego?
• Jak przyciągać specjalistów potrzebnych w ochronie zdrowia, technologiach, energetyce i innych kluczowych sektorach?
• Jak wykorzystać edukację, szkolnictwo zawodowe, przedsiębiorczość i integrację społeczną do wzmacniania lokalnych społeczności?

Dlaczego warto uczestniczyć?

Panel dla pracodawców, uczelni, samorządów, organizacji społecznych i wszystkich zainteresowanych tym, jak dać mieszkańcom realny wybór: zostać i rozwijać się w swoim regionie.

Podstawowe zagadnienia:

Czy bezpieczeństwo można wyprodukować? Tak – dzięki żywności, energii, zdrowiu, lokalnym surowcom i nowoczesnym technologiom. Regiony wschodniej granicy UE mają w tych obszarach duży potencjał. Panel pokaże, jak wykorzystać go do budowy odpornej gospodarki, nowych specjalizacji i bezpieczniejszych łańcuchów dostaw.

O czym porozmawiamy?

• Jak wzmacniać bezpieczeństwo łańcuchów dostaw żywności, leków, surowców drzewnych i innych produktów strategicznych?
• Jak bioekonomia i gospodarka obiegu zamkniętego mogą tworzyć nowe przewagi regionów granicznych?
• Jak wykorzystywać odpady rolnicze i leśne do produkcji energii, biogazu i nowych produktów?
• Jakie wsparcie europejskie i krajowe jest potrzebne, aby potencjał rolnictwa, przetwórstwa, farmacji i leśnictwa stał się elementem odporności Europy?

Dlaczego warto uczestniczyć?

Panel dla przedsiębiorców, producentów rolnych, naukowców, inwestorów i wszystkich zainteresowanych bioekonomią, żywnością, zdrowiem, energią i nowymi kierunkami rozwoju gospodarczego.

Podstawowe zagadnienia:

Wypracowanie jednolitego stanowiska regionów wschodniej flanki UE wobec projektowanych Wieloletnich Ram Finansowych (MFF) 2028–2034, ze szczególnym uwzględnieniem postulatu wpisania dedykowanego celu odpornościowego do Rozporządzenia Ogólnego (CPR), reformy algorytmów podziału środków oraz zapewnienia preferencyjnych warunków realizacji inwestycji (dofinansowanie 85–95%).

Główne zagadnienia dyskusji:

• Spójność to bezpieczeństwo: Dlaczego tradycyjne kryteria PKB per capita w podziale funduszy unijnych są niewystarczające w warunkach presji hybrydowej i zablokowanych rynków wschodnich?
• Od Interregu do CPR: Przekształcenie celu szczegółowego „bardziej odpornych regionów graniczących z Rosją, Białorusią i Ukrainą” z wąskiego instrumentu współpracy transgranicznej w horyzontalny priorytet obejmujący EFRR, EFS+ i Fundusz Spójności.
• Uelastycznienie i preferencje: Zwiększenie stóp dofinansowania projektów do 85–95%, uelastycznienie wymogów koncentracji tematycznej oraz trwała rewizja progów pomocy regionalnej i de minimis.
• Nowy wymiar współpracy terytorialnej: Budowa osi Północ–Południe (Baltic–Black Sea axis), integracja procedur ratowniczych i stref dostępu do opieki transgranicznej jako uzupełnienie twardych inwestycji strategicznych.

Dlaczego warto uczestniczyć?

Kluczowa debata dla marszałków województw, dyrektorów instytucji zarządzających, ekspertów ds. funduszy unijnych, przedstawicieli ministerstw rozwoju regionalnego państw granicznych oraz instytucji europejskich kształtujących legislację budżetową UE na lata 2028–2034.

Podstawowe zagadnienia:

Technologie i produkty mogą jednocześnie służyć gospodarce cywilnej i bezpieczeństwu. To właśnie dual-use. Dla regionów granicznych może to być nie tylko odpowiedź na nowe zagrożenia, ale również szansa na rozwój firm, nowych technologii i miejsc pracy.

O czym porozmawiamy?

• Które technologie dual-use mogą stać się nową specjalizacją regionalnej gospodarki?
• Jak włączać lokalne MŚP w łańcuchy dostaw sektora obronnego?
• Jak firmy cywilne mogą przygotować technologie i produkcję do wymogów rynku bezpieczeństwa?
• Jak wykorzystać wsparcie B+R i fundusze europejskie do rozwijania takich projektów?

Dlaczego warto uczestniczyć?

Panel szczególnie dla przedsiębiorców z branż technologicznych, maszynowych i IT, klastrów oraz naukowców rozwijających rozwiązania o podwójnym zastosowaniu.

Uroczyste przyjęcie zamykające Forum, dedykowane kuluarowemu dialogowi decydentów, samorządowców i inwestorów. Przestrzeń do podsumowania strategicznych ustaleń dnia w oprawie muzycznej duetu Sw@da x Niczos, łączącego unikalne dziedzictwo kulturowe regionu z nowoczesną elektroniką